Bộ Giáo dục và Đào tạo: Đừng chỉ quan tâm đến việc 'đỗ trường nào'

Sau kỳ thi tốt nghiệp THPT, hàng triệu thí sinh đang bước vào giai đoạn đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học. Theo Bộ GD&ĐT, đây không chỉ là thời điểm lựa chọn trường đại học mà quan trọng hơn là xác định hướng đi phù hợp cho tương lai.

Phát biểu tại Ngày hội lựa chọn nguyện vọng xét tuyển đại học, cao đẳng năm 2026 diễn ra tại Hà Nội sáng nay 4/6, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học - Bộ GD&ĐT, cho rằng điều thí sinh cần quan tâm không chỉ là điểm số, tổ hợp xét tuyển hay khả năng trúng tuyển mà là lựa chọn con đường phù hợp với năng lực, đam mê và khát vọng của bản thân.

Theo ông Thảo, điểm số chỉ mở ra một cánh cửa, nhưng không thể quyết định cả tương lai. Mỗi học sinh cần tự trả lời những câu hỏi: mình muốn trở thành ai, muốn làm gì và sẽ đóng góp gì cho gia đình, cộng đồng và đất nước.

Ông nhấn mạnh giá trị của một con người không chỉ nằm ở tấm bằng đại học hay vị trí việc làm, mà còn ở khả năng học tập suốt đời, tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh và khát vọng vươn lên.

Đừng chọn ngành theo đám đông hay vì “sĩ diện”

Theo Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, thế hệ học sinh hiện nay bước vào đại học trong bối cảnh khoa học - công nghệ phát triển rất nhanh, với sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), khoa học dữ liệu, công nghệ bán dẫn, robot, năng lượng mới, điện hạt nhân và nhiều lĩnh vực công nghệ chiến lược khác.

Sự thay đổi này sẽ khiến nhiều công việc được AI thay thế một phần, đồng thời tạo ra nhiều ngành nghề mới. Lợi thế sẽ thuộc về những người có khả năng học tập liên tục, thích nghi với sự thay đổi và biết kết hợp công nghệ với tư duy sáng tạo, nhân văn.

“Từ đó, câu hỏi lớn của mùa tuyển sinh năm nay không chỉ là ‘đỗ trường nào?’, mà là chọn con đường nào phù hợp để phát triển năng lực bản thân và tạo ra giá trị cho xã hội”, ông Thảo nói.

Ông khuyến nghị thí sinh không nên chọn ngành theo đám đông, vì “sĩ diện” hay khi chưa hiểu rõ bản thân. Thay vào đó, các em cần tìm hiểu kỹ chương trình đào tạo, môi trường học tập, cơ hội nghiên cứu, thực hành và triển vọng việc làm trước khi quyết định đăng ký nguyện vọng.

Đối với phụ huynh, ông cho rằng cha mẹ nên đồng hành thay vì áp đặt, kỳ vọng nhưng không gây áp lực, để con được lắng nghe, được tôn trọng và trưởng thành từ chính lựa chọn của mình.

Chọn nguyện vọng là chọn hướng đi cho tương lai

Ông Trần Xuân Toàn, Phó Tổng giám đốc Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình TP.HCM, kiêm Tổng Biên tập Báo điện tử Tuổi Trẻ, cho rằng việc đăng ký nguyện vọng là một trong những quyết định quan trọng nhất của học sinh sau kỳ thi tốt nghiệp THPT.

Theo ông, chọn nguyện vọng không đơn thuần là chọn một trường đại học, mà là lựa chọn hướng đi cho tương lai. Học sinh cần hiểu rõ năng lực, sở thích, mục tiêu của bản thân và giá trị muốn đóng góp cho xã hội, thay vì chỉ nhìn vào điểm chuẩn, xu hướng hay lựa chọn của bạn bè.

Ông cũng nhấn mạnh không có ngành học nào là “tốt nhất”, mà chỉ có ngành học phù hợp nhất với mỗi người. Trong bối cảnh AI, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang làm thay đổi thị trường lao động, điều quan trọng là tìm được điểm giao giữa năng lực, đam mê của bản thân với nhu cầu của xã hội.

Đồng thời, ông khuyến khích thí sinh và phụ huynh tận dụng các ngày hội tư vấn tuyển sinh để trao đổi trực tiếp với đại diện các trường và chuyên gia về ngành học, chương trình đào tạo, học bổng, cơ hội việc làm cũng như cách sắp xếp nguyện vọng, thay vì chỉ tham khảo những thông tin chưa được kiểm chứng trên mạng xã hội.

Theo PGS.TS Nguyễn Anh Dũng - Phó vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ GD&ĐT), thí sinh lựa chọn nguyện vọng cần đặt ngành học yêu thích nhất ở vị trí ưu tiên cao nhất, đồng thời các em phải nắm chắc quy chế tuyển sinh, tránh những sai sót đáng tiếc làm mất cơ hội.

Ngày hội lựa chọn nguyện vọng xét tuyển đại học, cao đẳng năm 2026 diễn ra đúng thời điểm thí sinh cả nước bắt đầu đăng ký nguyện vọng trên hệ thống của Bộ GD&ĐT.

Tính đến 17h ngày 3/7, đã có hơn 112.000 thí sinh đăng ký với trên 650.000 nguyện vọng. Thí sinh có thể tiếp tục điều chỉnh, bổ sung và sắp xếp nguyện vọng đến hết ngày 14/7 theo kế hoạch của Bộ GD&ĐT.