Nước nào có nhiều núi lửa nhất thế giới?

Đứng trước câu hỏi nước nào có nhiều núi lửa nhất thế giới, nhiều người sẽ trả lời là Indonesia hay Nga. Tuy nhiên, câu trả lời đúng lại là cái tên khiến ít người ngờ tới.

Theo IFLScience, dẫn dữ liệu từ Chương trình Núi lửa Toàn cầu (Global Volcanism Program - GVP) của Viện Smithsonian, Mỹ có 165 núi lửa từng hoạt động trong khoảng 12.000 năm gần đây, nhiều nhất thế giới.

Vì sao Mỹ có nhiều núi lửa nhất thế giới?

Phần lớn núi lửa của Mỹ nằm ở bang Alaska, số còn lại phân bố dọc khu vực miền Tây nước Mỹ, bao gồm dãy Cascade kéo dài từ bang Washington đến Bắc California và quần đảo Hawaii.

Các núi lửa ở Alaska và miền Tây nước Mỹ nằm trên Vành đai lửa Thái Bình Dương (Ring of Fire) - một dải địa chất hình móng ngựa dài khoảng 40.250km bao quanh Thái Bình Dương. Đây là khu vực có hoạt động núi lửa và động đất mạnh nhất trên Trái Đất.

Hoạt động núi lửa diễn ra thường xuyên tại đây bắt nguồn từ sự chuyển động của các mảng kiến tạo. Vành đai lửa là nơi mảng Thái Bình Dương - mảng kiến tạo lớn nhất Trái đất xét theo diện tích - tiếp giáp với nhiều mảng kiến tạo khác.

Khi các mảng va chạm, mảng đặc hơn sẽ trượt xuống dưới mảng nhẹ hơn trong quá trình gọi là hút chìm. Khi chìm sâu xuống lòng đất, phần vật chất của mảng bị hút chìm nóng chảy thành magma, sau đó dâng lên xuyên qua lớp vỏ Trái Đất và cuối cùng gây ra các vụ phun trào núi lửa.

Một trong những vụ phun trào do cơ chế này gần đây nhất tại Mỹ xảy ra vào năm 1980 ở núi St. Helens (bang Washington).

Tuy nhiên, xét về lượng vật chất phun ra, vụ phun trào của núi Katmai tại Alaska vào năm 1912 còn lớn hơn nhiều. Khoảng 13,5km³ magma được phun ra, khiến đây trở thành vụ phun trào núi lửa lớn nhất thế kỷ XX.

Ngoài ra, Hawaii là nơi có Kilauea - một trong những núi lửa hoạt động mạnh nhất thế giới. Tuy nhiên, khác với St. Helens hay Katmai, Kilauea không nằm trên Vành đai lửa Thái Bình Dương mà nằm trên một “điểm nóng” (hotspot).

“Điểm nóng” là vùng có nhiệt độ cao bất thường so với các khối đá xung quanh trong lớp phủ Trái Đất (lớp nằm dưới vỏ Trái Đất). Từ đây, các cột vật chất nóng từ lớp phủ dâng lên, xuyên qua lớp vỏ Trái đất, tạo nên những đợt phun trào và hình thành núi lửa.

Các vụ phun trào từ “điểm nóng” có thể kéo dài trong thời gian rất lâu. Tính đến nay, Kilauea đã phun trào trong hơn một năm qua với nhiều đợt liên tiếp, tạo nên nhiều cảnh tượng như “lốc xoáy dung nham” (volnado) và những đài phun dung nham cao kỷ lục.

Sự kết hợp giữa Vành đai lửa Thái Bình Dương và các “điểm nóng” góp phần đưa Mỹ trở thành quốc gia có nhiều núi lửa nhất thế giới.

Sau Mỹ, quốc gia nào có nhiều núi lửa nhất?

20 quốc gia có nhiều núi lửa nhất thế giới gồm: Mỹ (165 núi lửa), Nhật Bản (117), Nga (107), Indonesia (101), Chile (90), Ethiopia (49), Papua New Guinea (39), Ecuador (36), Iceland (35), Argentina (32), Mexico (30), Canada (24), New Zealand (23), Philippines (23), Tonga (21), Kenya (21), Guatemala (20), Pháp (20), Nam Cực (19) và El Salvador (17).

Tính đến ngày 31/3/2026, Mỹ, Nhật Bản, Nga, Indonesia, Papua New Guinea, Ecuador, Mexico, Philippines, Tonga, Guatemala và Nam Cực vẫn ghi nhận các núi lửa đang phun trào. Các số liệu trên được GVP thống kê dựa trên những núi lửa đã từng phun trào trong khoảng 12.000 năm trở lại đây.

Núi lửa nào cao nhất thế giới?

20 núi lửa cao nhất thế giới tính theo độ cao so với mực nước biển đều nằm ở khu vực dãy Andes thuộc Nam Mỹ. Đứng đầu là Nevados Ojos del Salado (6.879m) trên biên giới Chile - Argentina, tiếp theo là Llullaillaco (6.739m, biên giới Chile - Argentina), Tipas (6.658m, Argentina), Nevado de Incahuasi (6.638m, biên giới Chile - Argentina), Coropuna (6.377m, Peru), El Condor (6.373 m, Argentina), Parinacota (6.336m, biên giới Chile - Bolivia), Chimborazo (6.261m, Ecuador), Pular (6.233m, Chile) và El Solo (6.205m, biên giới Chile - Argentina).

Top 20 còn gồm: Sierra Nevada (6.173m, biên giới Chile - Argentina), Aracar (6.095m, Argentina), Guallatiri (6.071m, Chile), San José (6.070m, biên giới Chile - Argentina), Socompa (6.031m, biên giới Chile - Argentina), Acamarachi (6.023m, Chile), Sairecabur (5.961m, biên giới Chile - Bolivia), Sabancaya (5.960m, Peru), Licancabur (5.916m, biên giới Chile - Bolivia) và Cotopaxi (5.911m, Ecuador).